عفونتهای قارچی در مردان، یکی از مشکلات شایع پوستی و تناسلی است که ممکن است هر فردی در طول زندگی خود تجربه کند. این عفونتها زمانی ایجاد میشوند که تعادل طبیعی بین باکتریها و قارچهای بدن به هم میخورد و قارچها شروع به رشد بیش از حد میکنند. قارچها در محیطهای گرم، مرطوب و تاریک رشد بهتری دارند، بنابراین نواحیای مانند کشالهران، آلت تناسلی، زیر بغل و پا از نقاط مستعد ابتلا به عفونت قارچی هستند. هرچند این عفونت خطرناک نیست، اما در صورت عدم درمان میتواند موجب ناراحتی، خارش شدید و حتی مشکلات جنسی شود.
علتهای بروز عفونت قارچی در مردان
مهمترین عامل ایجاد عفونت قارچی در مردان، رشد بیش از حد قارچ «کاندیدا» است که بهصورت طبیعی در پوست و مخاط بدن وجود دارد. زمانی که تعادل بین قارچها و باکتریهای مفید بدن بر هم میخورد، این قارچ فرصت رشد پیدا میکند. عواملی مانند تعریق زیاد، رطوبت ناحیه تناسلی، پوشیدن لباسهای تنگ یا پلاستیکی، رابطه جنسی محافظتنشده با فرد آلوده و ضعف سیستم ایمنی بدن میتوانند زمینهساز عفونت باشند. همچنین افرادی که دیابت دارند یا مدت طولانی از آنتیبیوتیکها استفاده میکنند، بیشتر در معرض ابتلا قرار میگیرند. در واقع بدن آنها محیطی مناسب برای رشد قارچها ایجاد میکند و همین مسئله سبب التهاب و عفونت میشود.
انواع عفونت قارچی در مردان
- عفونت قارچی ناحیه تناسلی
- قارچ کشاله ران
- عفونت قارچی دهان (برفک دهانی)
- قارچ پا یا پای ورزشکاران
عفونت قارچی میتواند در نقاط مختلف بدن بروز کند. یکی از رایجترین آنها عفونت قارچی ناحیه تناسلی است که در مردان ختنهنشده بیشتر دیده میشود. در این نوع عفونت، پوست سر آلت و اطراف آن دچار التهاب، خارش و ترشح سفیدرنگ میشود. نوع دیگر، قارچ کشاله ران است که بهویژه در ورزشکاران یا افرادی که زیاد عرق میکنند مشاهده میشود و با قرمزی و پوستهپوسته شدن پوست همراه است. گاهی اوقات، قارچها دهان را درگیر کرده و باعث برفک دهانی میشوند که با لکههای سفید و سوزش در زبان مشخص میشود. قارچ پا یا همان «پای ورزشکاران» نیز نوع دیگری از این بیماری است که بین انگشتان پا ایجاد شده و موجب خارش و ترک خوردگی پوست میشود.
بیشتر بخوانید: بیماری کلامیدیا
علائم عفونت قارچی در مردان
علائم بسته به محل درگیری میتواند متفاوت باشد، اما شایعترین نشانهها شامل قرمزی، خارش، التهاب، سوزش و پوستهریزی پوست هستند. در عفونت ناحیه تناسلی، ممکن است ترشح سفید یا بوی ناخوشایند نیز مشاهده شود. گاهی پوست ترک میخورد یا زخمهای کوچک دردناک بهوجود میآیند. در صورت درگیری دهان، لایههای سفید روی زبان یا سقف دهان ظاهر میشود. این علائم آزاردهندهاند و در صورت بیتوجهی میتوانند گسترش یافته و به سایر نقاط بدن منتقل شوند.
عوامل افزایشدهنده ریسک عفونت قارچی
- دیابت کنترل نشده
- چاقی و تعریق بیش از حد
- رابطه جنسی با فرد مبتلا
- استفاده از لباس زیر تنگ، نایلونی یا مرطوب
- سیستم ایمنی ضعیف، مصرف استروئید یا شیمیدرمانی
- استرس مزمن و تغذیه ناسالم با قند بالا
عفونت قارچی تناسلی و نحوه انتقال آن
عفونت قارچی تناسلی میتواند از طریق رابطه جنسی محافظتنشده با فرد آلوده منتقل شود، اما این تنها راه انتقال نیست. گاهی بهداشت نامناسب، باقیماندن رطوبت پس از استحمام یا تعریق زیاد نیز کافی است تا قارچها رشد کنند. در صورت عدم درمان، این نوع عفونت ممکن است باعث التهاب شدید و حتی تنگی پوست آلت شود. همچنین امکان انتقال آن به شریک جنسی وجود دارد، به همین دلیل درمان همزمان هر دو طرف توصیه میشود.
تشخیص عفونت قارچی
تشخیص عفونت قارچی با معاینه بالینی توسط پزشک انجام میشود. اگر علائم واضح باشند، پزشک میتواند بهراحتی نوع عفونت را تشخیص دهد. در موارد مشکوک، نمونهگیری از ترشحات یا پوستههای پوستی انجام میشود تا زیر میکروسکوپ وجود قارچ بررسی گردد. آزمایشهایی مانند تست KOH یا کشت قارچ نیز ممکن است تجویز شوند. همچنین اگر بیمار مبتلا به دیابت باشد، بررسی قند خون نیز بخشی از فرآیند تشخیص خواهد بود.
روش های درمان عفونت قارچی در مردان
درمان این بیماری ساده است و بسته به شدت آن، از داروهای موضعی یا خوراکی استفاده میشود. در موارد خفیف، پزشک کرمها یا پمادهای ضد قارچ مانند کلوتریمازول، میکونازول یا کتوکونازول را تجویز میکند که باید روزی دو بار روی محل تمیز استفاده شوند. اگر عفونت شدید باشد یا گسترش یافته باشد، داروهای خوراکی مانند فلوکونازول یا ایتراکونازول به کار میروند. علاوه بر دارو، رعایت بهداشت ناحیه مبتلا بسیار مهم است. شستشو با آب ولرم، خشککردن کامل پوست، تعویض لباس زیر روزانه و پرهیز از پوشیدن لباسهای تنگ نقش زیادی در تسریع روند بهبودی دارند. در برخی موارد، استفاده از مواد طبیعی مانند ژل آلوئهورا یا روغن نارگیل به کاهش التهاب و خارش کمک میکند، اما این روشها فقط باید با نظر پزشک انجام شوند.
بیشتر بخوانید: بیماری های بیضه
پیشگیری از عفونت قارچی
پیشگیری همیشه آسانتر از درمان است. برای جلوگیری از ابتلا یا عود مجدد عفونت قارچی، باید بهداشت فردی بهخوبی رعایت شود. شستشوی روزانه ناحیه تناسلی، خشککردن کامل پس از استحمام یا ورزش، استفاده از لباس زیر نخی و گشاد و تعویض منظم آن، از اقدامات مؤثر هستند. استفاده از کاندوم در روابط جنسی، کنترل قند خون در بیماران دیابتی و پرهیز از مصرف بیمورد آنتیبیوتیکها نیز اهمیت زیادی دارد. همچنین توصیه میشود در محیطهای مرطوب مانند استخر یا سونا، لباس مرطوب بهمدت طولانی روی بدن باقی نماند.
عوارض بیتوجهی به درمان
اگر عفونت قارچی درمان نشود، ممکن است به مشکلات جدیتری منجر شود. در ناحیه تناسلی میتواند باعث التهاب مزمن، ترک پوست و درد هنگام رابطه جنسی شود. در موارد پیشرفتهتر، احتمال ابتلا به عفونتهای باکتریایی ثانویه نیز وجود دارد. در افرادی که سیستم ایمنی ضعیفی دارند، این عفونت میتواند به داخل بدن نفوذ کرده و به شکل سیستمیک در بیاید که خطرناک است. بنابراین مراجعه به پزشک و درمان بهموقع از اهمیت زیادی برخوردار است.
چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟
اگر علائم عفونت بیش از یک هفته ادامه داشت یا با درمانهای خانگی بهبود پیدا نکرد، باید به پزشک مراجعه شود. وجود زخم، ترشحات چرکی، تب، درد شدید یا گسترش ضایعات پوستی از نشانههایی است که نیاز به بررسی تخصصی دارد. همچنین اگر فرد دچار دیابت، HIV یا هر بیماری تضعیفکننده ایمنی باشد، مراجعه فوری توصیه میشود تا از عوارض احتمالی جلوگیری شود.
نقش تغذیه در کنترل و پیشگیری از عفونت قارچی
رژیم غذایی نقش مهمی در کنترل رشد قارچها دارد. مصرف زیاد قند، نان سفید و شیرینیها محیطی مناسب برای رشد قارچها ایجاد میکند. در مقابل، غذاهای سالم مانند سبزیجات تازه، ماست پروبیوتیک، سیر، زنجبیل و آویشن به کاهش رشد قارچها کمک میکنند. نوشیدن آب کافی و کاهش مصرف مواد قندی میتواند احتمال ابتلا را به میزان قابل توجهی پایین بیاورد.
خلاصه مطالب …
عفونتهای قارچی در مردان از بیماریهای شایع اما قابل درمان هستند. این عفونتها بر اثر رشد قارچ در نواحی مرطوب بدن بهوجود میآیند و با علائمی مانند خارش، قرمزی و سوزش همراهاند. رعایت بهداشت، استفاده از لباس مناسب، تغذیه سالم و مراجعه به پزشک در صورت مشاهده علائم از مهمترین راهکارهای پیشگیری و درمان محسوب میشوند. اگر درمان بهموقع انجام شود، این عفونتها اصولا بدون عارضه از بین میروند، اما در صورت بیتوجهی میتوانند مشکلات پوستی یا جنسی طولانیمدت ایجاد کنند.
۰ Comments